Ali Rıza Avni
Dans müziğinin en ünlü eserlerinden olan «La Comparsita» tangosunu bilmeyen yoktur. Ama bu tangonun bir Türk bestecisi tarafından yaratıldığını bilmem biliyor musunuz?
Yıllar önce bütün dünyayı teshir etmiş olan bu eser, aradan otuz yıldan fazla bir zaman geçtiği halde tazeliğinden hiç bir şey kaybetmemiş ve hatta her geçen gün biraz daha ebedileşmiştir.
İlk olarak 1928 yılında Bianko orkestrası tarafından çalınan «La Comparsita» tangosuna ait notaların üzerinde «Mathes Rodriguez» ismi vardı. Ve zannediliyordu ki bu eser o tarihlerde genç bir orkestra şefi olan Rodriguez tarafından bestelendi…
Oysa ki, tangoyu besteleyen onun yakın arkadaşı viyolonist Mehmet Ali Feridun Bey‘di.
1900/1901 (R. 1316)‘da İstanbul’da doğan M. Ali Bey, Galatasaray Lisesi’nde başladığı tahsilini Avrupa’da tamamlamıştı. Musikiye küçük yaşta ilgi göstermiş ve kabiliyeti ancak Almanya’da bir orkestra yönetişi sırasında anlaşılmıştı.
Sözü uzatmadan «La Comparsita» tangosunu yaratan bestecinin kardeşi Fâdıla Hanım‘ı dinleyelim:
«Evet, La Comparsita’yı kardeşim bestelemişti. Bu eseri bestelediği zaman 39 derece ateşle yatıyordu. O tarihlerde Paris’te bir orkestra şefi olan Mathes Radriguez’le çok iyi arkadaştı. Kardeşimden oryantal motifleri olan bir parça hazırlamasını ve bir ziyafette çalınmak üzere bizzat Paris’e gelmesini, adının da ‘La Comparsita’ olmasını istedi.»
M. Ali Feridun Bey sol/minör tonda bestelediği tangosunun altına şunları yazmış: «La Comparsita les suvenirs de M. Mathos Rodriguez» «Je ne sais plus pour quoi J’étais neé – et je dois me – taire, a jamais Menton le 10.3.1921 – M. Ali «Tango pour piano par Mehmet Ali»
Bunları, bestecinin kendi kalemiyle yazdığı «La Comparsita» tangosunun orijinal notası altından naklediyorum.
Sözü yine Fâdıla Hanım‘a bırakalım. «Kardeşim o sıralarda Emilie isimli bir İtalyan kadınıyla beraber yaşıyor ve onu çok seviyordu. Bize pek söylemezdi ama, ona âşık olduğunu hepimiz biliyorduk. Sevgilisinin bir müddet için gittiği memleketinden bir daha dönmemesi ona çok tesir etmişti. İşte «La Comparsita» yı böyle bir zamanda besteledi…»
Stradivarius yapısı kemanı ölümünden beri çalınmayan Mehmet Ali Feridun Bey, şimdi Maçka mezarlığındaki ebedi yuvasında ve başucundaki küçük bir servinin nöbetinde uyumaktadır…
Avni, A. R. (1961, Aralık 27). Musiki / “La Comparsita” Tangosu Türk Bestecisinin Eseridir. Yeni Asır, s. 2.
Gazete kupürlerine ulaşmamız konusunda desteklerini esirgemeyen Sevgili Âkif Genç ve yazının yazımını gerçekleştiren Sevgili Ece Cevher‘e sonsuz teşekkürler…
hakancevher.com 