Gizli kalmış kıymetler: Edip Yücelen


Ali Rıza Avni


Türk musikisinde, Batı anlamıyla “Virtüoz” payesine erişmiş sanatçı sayılabilecek kadar azdır. Bizde, buna örnek olarak gösterebileceğim büyük bir sanatçı var. O da Edip Yücelen

Radyolarmızdan uzak kalmış ve sadece amatör olarak çalışan Edip Yücelen bir keman virtüozudur. “Sanat, sanat içindir.” sözüne inanmış olan değerli sanatkârımız yalnız Türk müziğinin değil Batı musikisinin de inceliklerini bilen bir kimse olarak tanınmıştır. 

Virtüozluğunun yanı sıra besteciliğini de ilâve etmemiz lâzım. Daha çoğu saz eserleri üzerinde çalışmalar yapan Yücelen‘in birbirinden güzel 50 kadar eseri var. Bunlar öyle hemen ele alınıp çalınacak cinsten değil. Üzerinde titiz ve akademik çalışmalar yapılarak işlenecek parçalardır. Çoğu yerlerde klâsik kaideleri aşıp geçmiş, akrobatik ses ve varyasyonlarla doludur onun eserleri. Düpedüz ve bol kullanılmış nağmeler onun eserlerinde azdır. Bunun içindir ki icracının tam bir “sanat çabası” ile çalışması gerekiyor. 

1921’de Edirne’de doğan Edip Yücelen musikişinas bir ailenin çocuğudur. İlk derslerini annesinin hocası olan Karabet Maslakyan efendiden aldı. Orta okulda iken Asım Doğan‘dan ve daha sonra İstanbul Konservatuarının bir şubesi sayılan Bursa Musiki Evi’nde değerli hocalardan faydalandı. Bonayı Flütist Hasan Bey‘den, kemanı da Krontzer metodu ile Zeki Kortav‘dan öğrendi. 

Yüksek Ticaret Mektebi’ne devamı sırasında kurduğu orkestra ile faydalı çalışmalar yaptı. İleri Türk Musikisi Konservatuarı’nda büyük alim ve besteci Hüseyin Sadettin Arel ile Laika Karabey Akıncı‘dan aldığı nazariyat dersleri ile ilerleyerek Arel‘in toplantılarına keman olarak iştirak etti. Birçok “çoksesli” eserlere çalıştı. 

Halen Kartal Anadolu Çimentoları TAŞ’de çalışan Edip Yücelen‘in dostu şair-ressam Halid Sabarkan tarafından güftesi yazılmış Nihavend makamındaki bir şarkısını sunuyorum: 

Mey sunduğun akşam gözünün rengi yeşildi
Mey sunduğun akşam bu gönül dertli değildi
Hicranzede ruhum yeniden sevmeyi bildi
Gülgûn dudağından bana mey sunduğun akşam


Avni, A. R. (1962, Ocak 24). Musiki / Gizli kalmış kıymetler: Edip Yücelen. Yeni Asır, s. 2. 


Hakan Cevher tarafından yayımlandı

Musicologist

Yorum bırakın